“Είμαστε ιδιαίτερα περήφανοι για το γεγονός ότι φιλοξενούμε το πρώτο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο από την ένταξη μας στην ΕΕ”

Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κ. Νίκος Χριστοδουλίδης, προσερχόμενος στην άτυπη σύνοδο των αρχηγών κρατών ή κυβερνήσεων, η οποία ξεκινά σήμερα, 23 Απριλίου 2026, στη Μαρίνα Αγίας Νάπας, σε δηλώσεις του στους εκπροσώπους των μέσων ενημέρωσης ανέφερε τα ακόλουθα:

«Είμαστε ιδιαίτερα περήφανοι για το γεγονός ότι φιλοξενούμε το πρώτο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο από την ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) το 2004. Με την ίδια περηφάνια ασκούμε και τον ρόλο της Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ.

Αυτές τις δύο μέρες τα θέματα προς συζήτηση έρχονται να επιβεβαιώσουν τις προτεραιότητες της Προεδρίας μας. Το πρώτο είναι η ενίσχυση των σχέσεών μας με τα γειτονικά κράτη. Αύριο θα πραγματοποιηθεί μια πολύ σημαντική σύνοδος με τους ηγέτες της περιοχής, όχι μόνο για να ανταλλάξουμε απόψεις για την κατάσταση της περιοχής, αλλά πολύ περισσότερο –μετά και από την ανακοίνωση του πακέτου για τη Μεσόγειο– πώς μέσα από συγκεκριμένες ενέργειες αναβαθμίζουμε τις σχέσεις μας με τα κράτη της περιοχής, σε στρατηγική.

Το δεύτερο αφορά στη στρατηγική αυτονομία της ΕΕ. Η στρατηγική αυτονομία της ΕΕ έχει δύο βασικά συστατικά. Το ένα είναι τα θέματα της ενέργειας που θα συζητήσουμε απόψε: ως άμεσες λύσεις, το πακέτο των προτάσεων της Επιτροπής, αλλά και μακροπρόθεσμα [πώς] να πετύχουμε τον στόχο της ενεργειακής ένωσης, έναν βασικό στόχο και της Κυπριακής Προεδρίας. Δεύτερον, τα θέματα άμυνας και ασφάλειας. Ειδικότερα, να δώσουμε ουσία, να δώσουμε ένα επιχειρησιακό πλάνο στην περίπτωση που ένα κράτος μέλος αποφασίσει την ενεργοποίηση του άρθρου 42(7) της Συνθήκης της ΕΕ. Τώρα είναι η ώρα, λαμβάνοντας υπόψιν και τις περιφερειακές και διεθνείς εξελίξεις, να δώσουμε ουσία μέσα από συγκεκριμένες ενέργειες στον κοινό μας στόχο για επίτευξη της στρατηγικής αυτονομίας της ΕΕ.»

Κληθείς να αναφέρει τι σημαίνει η υλοποίηση του άρθρου 42(7), ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης είπε: «Έχουμε συγκεκριμένες προτάσεις και είμαι σίγουρος ότι υπάρχουν συγκεκριμένες προτάσεις και από πλευράς της Επιτροπής, αλλά και άλλων κρατών μελών, [σχετικά με το] τι γίνεται όταν ένα κράτος ενεργοποιήσει το συγκεκριμένο άρθρο. Για παράδειγμα, θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψιν η περιοχή, όπου βρίσκεται το συγκεκριμένο κράτος, ποια κράτη μπορούν να βοηθήσουν αμέσως, τι είδους βοήθεια χρειάζεται –γιατί η βοήθεια είναι άμεσα εξαρτώμενη από τις δυνατότητες του κράτους, αλλά και τις απειλές που δέχεται– και ούτω καθεξής. Άρα έχουμε έναν συγκεκριμένο σχεδιασμό, τον οποίο θα παρουσιάσουμε απόψε. Θα ακούσουμε τις απόψεις όλων των εταίρων μας στην ΕΕ, έτσι ώστε να καθοριστεί ένας επιχειρησιακός χάρτης.»

Ερωτηθείς κατά πόσον θα ληφθούν αποφάσεις για αντιμετώπιση του υψηλού κόστους ενέργειας, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης είπε: «Ναι. Σήμερα η Πρόεδρος της [Ευρωπαϊκής] Επιτροπής έχει ανακοινώσει κάποιες συγκεκριμένες εισηγήσεις, τις οποίες θα συζητήσουμε απόψε. Αυτά είναι τα άμεσα μέτρα που πρέπει να ληφθούν. Την ίδια στιγμή, θα πρέπει να δούμε και μακροπρόθεσμα πώς γινόμαστε ενεργειακά αυτόνομοι. Για να πετύχουμε την ενεργειακή αυτονομία, χρειάζεται να πετύχουμε τον στόχο της ενεργειακής ένωσης. Άρα υπάρχουν δύο σκέλη: Τα άμεσα μέτρα, τα οποία θα συζητήσουμε απόψε και αφορούν στο ενεργειακό κόστος, λόγω των εξελίξεων στην περιοχή, και τα μακροπρόθεσμα που αφορούν στην επίτευξη του στόχου της ενεργειακής ένωσης.»

Ερωτηθείς σχετικά με τη χθεσινή δήλωση της Ευρωπαίας Επιτρόπου αρμόδιας για θέματα Διεύρυνσης κας Marta Kos για την έναρξη της ομάδας κεφαλαίων των ενταξιακών διαπραγματεύσεων της Ουκρανίας –μετά τα αποτελέσματα των εκλογών στην Ουγγαρία– ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης δήλωσε ότι ως Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ έχουμε ολοκληρώσει όλες τις προπαρασκευαστικές εργασίες και, εφόσον συντρέχουν οι πολιτικές συνθήκες, είμαστε έτοιμοι να ανοίξουμε την ομάδα κεφαλαίων.

Σχολιάζοντας τον πόλεμο στο Ιράν, ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας δήλωσε ότι η αποκλιμάκωση δεν μπορεί να επιτευχθεί χωρίς την ενεργό συμμετοχή της ΕΕ.

Κατά το δείπνο εργασίας, οι Ευρωπαίοι ηγέτες χαρακτήρισαν ως εξαιρετική την πρωτοβουλία της Κύπρου να προσκληθούν περιφερειακοί ηγέτες, ώστε να γίνει διάλογος επί των εξελίξεων. Σημείωσαν – ακόμη – πως η πρωτοβουλία θα ενισχύσει την προσπάθεια συνεργασίας με τα κράτη της περιοχής, για αντιμετώπιση των προκλήσεων και των συνεπειών της κρίσης με το Ιράν.

Στο πλαίσιο του δείπνου εργασίας, συζητήθηκαν ακόμη οι επιπτώσεις στον τομέα της ενέργειας από την κρίση στη Μέση Ανατολή και τρόποι αξιοποίησης των εργαλείων που έχει στη διάθεσή της η Ευρωπαϊκή Ένωση για αντιμετώπιση του προβλήματος.