Ευρωκοινοβούλιο για Τουρκία: χαστούκι, επιτυχία ή θεατρινισμοί;

Την εβδομάδα που πέρασε, είχαμε στο Ευρωκοινοβούλιο την Έκθεση για την Τουρκία, η οποία δεν αποτελεί νομοθεσία, ούτε επιβάλλει κυρώσεις αλλά αποτυπώνει τις θέσεις του Ευρωκοινοβουλίου. Με την έγκριση της Έκθεσης από την ολομέλεια (381 υπέρ, 107 εναντίον και 171 αποχές ανάμεσα τους και η δική μου), προέκυψαν διάφορα αντιφατικά σε Κύπρο κι Ελλάδα –σε ΜΜΕ κι από συναδέλφους–, που αν δεν είχα ο ίδιος γνώση της πραγματικότητας, θα είχα χάσει τον μπούσουλα μου. Από τη μια, δηλώσεις για «κόλαφο», «καταπέλτη» και «χαστούκι» για την Τουρκία κι από την άλλη υπερβολές και θεατρινισμοί. Το πλέον οξύμωρο είναι η περίπτωση εκείνου που πριν δύο μήνες αξιολογούσε το κείμενο της Έκθεσης ως «πολύ καλό» αλλά τώρα «ανακάλυψε» πως είναι «πολύ κακό» και το καταψήφισε! Μάλιστα, όταν πριν δύο μήνες τέθηκε το προσχέδιο της Έκθεσης στην αρμόδια Επιτροπή κι ακολούθησαν μονοδιάστατες «θετικές αξιολογήσεις», είχα τότε πρωτοστατήσει αναδεικνύοντας τα πολύ θετικά αλλά και τα ατοπήματα της Έκθεσης προσδοκώντας στον προβληματισμό συναδέλφων.

Συνοπτικά, στην Έκθεση υπάρχουν αρκετές αναφορές που τεκμηριώνουν ένα τυραννικό ισλαμιστικό καθεστώς στην Τουρκία με εργαλειοποίηση της δικαστικής εξουσίας από το κόμμα του Ερνοτογάν, μαζικές και κατάφορες παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, φυλάκιση αντιφρονούντων, καταπίεση λαών εντός Τουρκίας και άλλα. Αρκετές σωστές και προχωρημένες αναφορές αφορούν και τα εθνικά θέματα π.χ. καταδίκη της «Γαλάζιας Φαντασίωσης» και πλήρης αναγνώριση των νόμιμων κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας στο Αιγαίο, αποχώρηση τουρκικών στρατευμάτων από την Κύπρο, τερματισμός εποικισμού και σφετερισμού Ελληνοκυπριακών περιουσιών στα κατεχόμενα, σεβασμός στα κυριαρχικά δικαιώματα/κυριαρχία της Κυπριακής Δημοκρατίας και στις αποφάσεις Ευρ. Δικαστηρίων, θέμα αγνοουμένων, βεβήλωση της πολιτιστικής/θρησκευτικής κληρονομιάς στα κατεχόμενα κ.ά. Ταυτοχρόνως όμως περιέχονται κι ατοπήματα. Η Έκθεση αποδίδει στρατηγικό ρόλο στην Τουρκία για την Ευρωπαική ‘Αμυνα κι Ασφάλεια, καλεί για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων για αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης ΕΕ-Τουρκίας χωρίς η Τουρκία να έχει εκπληρώσει πρώτα τις υποχρεώσεις της προς την ΕΕ που αφορούν την Κυπριακή Δημοκρατία βάσει της υφιστάμενης Συμφωνίας Τελωνειακής Ένωσης, ζητά επανέναρξη του Διαλόγου Υψηλού Επιπέδου ΕΕ-Τουρκίας ακυρώνοντας το υφιστάμενο «πάγωμα», καλεί όπως τουρκικά προϊόντα περιλαμβάνονται στα «Made in Europe» ως η Τουρκία να ανήκει στην ΕΕ κ.ά.

Επιπλέον, υπάρχει μια σοβαρή παράλειψη για την οποία επικρατεί σιωπή στο εσωτερικό. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο των «27» κρατών-μελών ομόφωνα καθώς και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αναφερόμενοι στην Τουρκία, επισημαίνουν ότι η λύση στην Κύπρο θα πρέπει να εφαρμόζει το ευρωπαϊκό κεκτημένο, δηλαδή τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων ανεξαιρέτως και όλη την ευρωπαϊκή νομοθεσία. Αυτή η καθοριστική αναφορά για το ευρωπαϊκό κεκτημένο, που ο ίδιος περιέλαβα στις τροπολογίες, έχει απαλειφθεί και επικρατεί σιωπή εσωτερικά επειδή έγινε «παθητικά» αποδεκτό προφανώς κατόπιν κομματικών υποδείξεων.

Εφόσον η Έκθεση καθιστά την Τουρκία ένα τυραννικό καθεστώς εντός και παραβάτη επεκτατιστή εκτός, με αποτυχία στα κριτήρια για παραμονή της στο ενταξιακό καθεστώς, δύο επιλογές υπάρχουν: είτε να της επιβληθούν κυρώσεις, είτε τερματισμός του ενταξιακού της καθεστώτος. Κανένα από αυτά δεν προτάθηκε από την Έκθεση και έτσι έκρινα ότι δεν μπορούσα να απορρίψω τα τόσα θετικά αλλά ούτε να αποδεκτώ τα αρνητικά.

Κώστας Μαυρίδης,

Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ-S&D