Η Δύναμη Πολιτικής Άμυνας έχει λάβει όλα τα ενδεδειγμένα μέτρα και ενεργοποίησε τις διαδικασίες στη βάση της πληροφόρησης που έλαβε από την Εθνική Φρουρά και τη Διοίκηση των Βρετανικών Βάσεων μέσω του Υπουργείου Εξωτερικών, ανέφερε η Διοικήτρια της Δύναμης Πολιτικής Άμυνας κα Μαρία Παπά σε δηλώσεις που παραχώρησε μαζί με τον Υπουργό Εσωτερικών κ. Κωνσταντίνο Ιωάννου.
Όπως ανέφερε η κα Παπά, η Πολιτική Άμυνα έλαβε ενημέρωση από την Εθνική Φρουρά γύρω στις 12:30, μετά από ενημέρωση της οποίας έτυχαν για το περιστατικό στην περιοχή των Βρετανικών Βάσεων στο Ακρωτήρι. «Εμείς για να μπορέσουμε να ενεργήσουμε, πρέπει οπωσδήποτε να έχουμε λάβει ενημέρωση από τον Στρατό, οπότε μόλις πήραμε την ενημέρωση ξεκινήσαμε την ενεργοποίηση των δυνάμεών μας. Πήγαμε επιτόπου στο Ακρωτήρι την ίδια στιγμή και ήρθαμε σε επαφή με τις Τοπικές Αρχές, τον Δήμαρχο και τον Αντιδήμαρχο της περιοχής, και μετά επικοινωνήσαμε και με τις Βρετανικές Βάσεις μέσω του Υπουργείου Εξωτερικών», είπε η Διοικήτρια της Πολιτικής Άμυνας.
Συνεχίζοντας, η κα Παπά επεσήμανε πως «παρά το γεγονός ότι η πληροφόρηση ήταν ότι δεν υπήρχε κίνδυνος για τους πολίτες που ήταν στην περιοχή Ακρωτηρίου, εμείς προληπτικά ενημερώσαμε από την ίδια στιγμή τόσο τις Τοπικές Αρχές, αλλά και τους πολίτες τους ίδιους, όσοι ήθελαν προληπτικά να μετακινηθούν στο Κέντρο Εκπαίδευσης Νεοσυλλέκτων (ΚΕΝ) Λεμεσού, για να φιλοξενηθούν εκεί για όσο έκριναν ότι ήθελαν να παραμείνουν». Παράλληλα, εξήγησε η κα Παπά, ενεργοποιήθηκε όλος ο μηχανισμός, για να γίνουν οι απαραίτητες ενέργειες στο ΚΕΝ Λεμεσού, για να φιλοξενηθούν οι πολίτες με ασφάλεια.
Την ίδια ώρα, σύμφωνα με τη Διοικήτρια της Πολιτικής Άμυνας, ομάδες της Δύναμης παρέμειναν στην περιοχή του Ακρωτηρίου, όπου και βρίσκονται μέχρι αυτή την ώρα για προληπτικούς λόγους και για να προσφέρουν βοήθεια σε πολίτες που ενδεχομένως να τη χρειάζονται. Συμπλήρωσε πως έγινε επίσης επικοινωνία με τον Ερυθρό Σταυρό, ώστε, εφόσον χρειαστεί, να διατεθούν τα οχήματά του για μεταφορά των ατόμων με αναπηρίες και των ατόμων που ανήκουν στις ευάλωτες ομάδες και αντιμετωπίζουν δυσκολίες στη μετακίνηση. «Μέχρι αυτή τη στιγμή εξακολουθούμε να είμαστε στην περιοχή για οτιδήποτε προκύψει. Όλα αυτά, επαναλαμβάνω ότι έγιναν προληπτικά, γιατί η ενημέρωση που είχαμε πάνω σε συνεχή βάση από την Εθνική Φρουρά ήταν ότι ο εναέριος χώρος ήταν καθαρός και το επιβεβαίωναν και οι Βρετανικές βάσεις μέσω του Υπουργείου Εξωτερικών», επεσήμανε η κα Παπά.
Κληθείσα να πει σε ποιον βαθμό ετοιμότητας βρίσκονται τα καταφύγια και πώς μπορούν οι πολίτες να ενημερωθούν για το πλησιέστερο σε αυτούς καταφύγιο, η Διοικήτρια της Πολιτικής Άμυνας ανέφερε ότι υπάρχουν περίπου 2.500 καταφύγια στη διάθεση των πολιτών, παγκύπρια, το οποίο αντιστοιχεί σε περίπου 40-45% κάλυψη του πληθυσμού. Η ενημέρωση μπορεί να γίνει μέσω της εφαρμογής «SafeCY», η οποία δίνει τη δυνατότητα στους πολίτες οπουδήποτε και αν βρίσκονται τη δεδομένη στιγμή να εντοπίσουν το καταφύγιο που είναι το πλησιέστερο σε αυτούς. Παράλληλα, οι πολίτες μπορούν να επικοινωνούν και με το Κέντρο Ελέγχου Κρίσεων της Πολιτικής Άμυνας.
«Παράλληλα, σε περίπτωση που δεν υπάρχει κοντινό καταφύγιο, τότε το πιο σωστό είναι οι πολίτες να μείνουν σε εσωτερικό χώρο, όπου υπάρχει συμπαγής κατασκευή, για να προστατευθούν. Σε περίπτωση, όμως, που είναι σε εξωτερικό χώρο, τότε οι οδηγίες είναι να πέσουν στο έδαφος και κατά προτίμηση αν υπάρχει κοντά κάποιο χαράκωμα ή χαντάκι να μπουν εκεί, για να προστατευτούν εκείνα τα λεπτά, τα οποία μπορεί να υπάρξει ο κίνδυνος», είπε η κα Παπά. Η ενημέρωση των πολιτών, αν υπάρξει κίνδυνος, γίνεται είτε μέσω της ήχησης σειρήνων, οι οποίες μπορούν να ηχήσουν τοπικά στον χώρο όπου κριθεί ότι υπάρχει κίνδυνος, είτε ακόμα μέσα από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης ή και άλλα διαθέσιμα μέσα.
Από πλευράς του και αναφερόμενος στα καταφύγια, ο Υπουργός Εσωτερικών σημείωσε ότι για δεκαετίες ο αριθμός των καταφυγίων κάλυπτε περίπου το 30% του πληθυσμού. «Στην παρούσα διακυβέρνηση πήραμε την απόφαση να αυξήσουμε αυτόν τον αριθμό και γίνεται προσπάθεια εδώ και δύο χρόνια. Έχουμε φτάσει στο 45%, στα 2.500 καταφύγια. Είναι μια συνεχιζόμενη προσπάθεια. Βρίσκουμε και πολλά εμπόδια από ιδιώτες να διαθέσουν χώρους για καταφύγια, αλλά το σημαντικό είναι ότι αυξήσαμε τον αριθμό των καταφυγίων από το 30% στο 45% τα τελευταία δύο χρόνια», υπογράμμισε ο κ. Ιωάννου. Ο κ. Υπουργός αναφέρθηκε επίσης στις ασκήσεις προσομοίωσης που έγιναν τον περασμένο Μάρτιο και στις ασκήσεις που προγραμματίζονται φέτος στο πλαίσιο του Μήνα Πολιτικής Άμυνας, με σκοπό την αύξηση της ετοιμότητας και της ανταπόκρισης του πληθυσμού.
Ο κ. Ιωάννου σημείωσε ότι αναγνωρίζεται ότι τα καταφύγια δεν επαρκούν για όλο τον πληθυσμό, ωστόσο, σημείωσε ότι το ποσοστό κάλυψης ήταν στο 30% και έχει αυξηθεί στο 45%, με την προσπάθεια να συνεχίζεται. Όπως ανακοίνωσε ο Υπουργός Εσωτερικών, την επόμενη εβδομάδα σε συνεννόηση με το Τμήμα Πολεοδομίας και Οικήσεως και κατόπιν διαβούλευσης «θα ανακοινώσουμε μέσω Εντολής του Υπουργού Εσωτερικών, όπως από τούδε και στο εξής πολυκατοικίες, με παροχή κινήτρων με επιπλέον συντελεστή δόμησης, θα μπορούν να διαθέτουν επιπλέον χώρο υπόγειο για καταφύγια, ούτως ώστε να δώσουμε και ένα κίνητρο στον ιδιωτικό τομέα».
Σε σχέση με την κατάσταση των καταφυγίων, ο κ. Υπουργός σημείωσε ότι γίνεται επιτήρηση από την Πολιτική Άμυνα, έτσι ώστε να διαβεβαιώνεται πως είναι σε λειτουργήσιμη κατάσταση, ωστόσο, αποτελεί αρμοδιότητα του ιδιοκτήτη του κάθε υποστατικού που διαθέτει καταφύγιο να το διατηρεί καθαρό και σε κατάλληλη κατάσταση.
Όσον αφορά στο Σύστημα Έγκαιρης Προειδοποίησης, ο κ. Υπουργός υπογράμμισε ότι αυτό είναι ουσιαστικό για την έγκαιρη και σωστή ενημέρωση του πληθυσμού. Μετά την ακύρωση της διαδικασίας διαγωνισμού, μετακαλέστηκε εμπειρογνώμονας και επανασχεδιάστηκαν οι προδιαγραφές, για να αποφευχθεί το πρόβλημα με προσφυγές προς την Αναθεωρητική Αρχή. Στη συνέχεια, είπε ο κ. Ιωάννου, ο διαγωνισμός προκηρύχθηκε εκ νέου τον Δεκέμβρη του 2024, με τις πιο γρήγορες διαδικασίες που θα μπορούσε να προχωρήσει. «Κατακυρώθηκε τον περασμένο Σεπτέμβριο, με χρόνο υλοποίησης τον ερχόμενο Ιούνιο. Μέχρι στιγμής είμαστε στα χρονοδιαγράμματα. Υπήρχε ένα πρόβλημα με τους παρόχους, το οποίο θεωρώ ότι έχουμε επιλύσει. Άρα ο στόχος υλοποίησης τον ερχόμενο Ιούνιο που είχε τεθεί ευθύς εξ αρχής, είναι εφικτός και θα εφαρμοστεί», ανέφερε ο κ. Υπουργός.
Σε ερώτηση αν υπάρχει σύστημα σειρήνων στην περιοχή Ακρωτηρίου κι αν υπάρχει πρόθεση για εγκατάσταση είτε σταθερού ή κινητού συστήματος, η Διοικήτρια της Πολιτικής Άμυνας εξήγησε ότι η εγκατάσταση σειρήνων απαιτεί χρόνο. Διευκρίνισε πως, λόγω αυτής της αδυναμίας στη συγκεκριμένη περιοχή, βρέθηκαν επιτόπου λειτουργοί και εθελοντές μέσω της Περιφερειακής Διεύθυνσης Πολιτικής Άμυνας Λεμεσού, οι οποίοι ενημέρωσαν διά ζώσης τους πολίτες. Συμπλήρωσε πως η ενημέρωση των πολιτών είναι συνεχής, λέγοντας πως υπάρχουν ειδικοί Συνοικιοφύλακες, οι οποίοι έχουν την αρμοδιότητα να ενημερώνουν τον πληθυσμό. Πρόσθεσε ακόμη πως η Δύναμη Πολιτικής Άμυνας βρίσκεται στη διαδικασία απόκτησης νέου συστήματος σειρήνων, το οποίο θα συνεχίσει να χρησιμοποιείται σε συνδυασμό με τα άλλα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης και τη λειτουργία του Συστήματος Έγκαιρης Προειδοποίησης, με στόχο τη μεγαλύτερη δυνατή ενημέρωση των πολιτών.